OCAK 1

622. 1371 yıl önce bugün Hazreti Muhammed ordusuyla Mekke'ye girdi
1864. Sanat olarak fotoğrafın ateşli savunucusu ve Amerikan çağdaş sanat sergilerinin öncüsü Alfred Stieglitz doğdu.
1895. Amerikan federal polis örgütü FBI'ın kurucusu ve 1924-72 arasında aralıksız olarak yöneticisi olan J. Edgar Hoover doğdu.
1899. Film yapımcılığının en önemli ögesinin montaj olduğunu ortaya koyan Sovyet sinema teorisyeni ve yönetmeni Lev Vladimiroviç Kuleşov doğdu.
1912. Soğuk savaş döneminin en önemli çift taraflı casusu eski İngiliz istihbarat görevlisi Kim Philby doğdu.
1919. Bir roman ve 13 öyküden oluşan eserleriyle savaş sonrası Amerikan gençliğinin hayranlığını kazanan Amerikalı yazar Jerome David Salinger.
1922. Orta sıklet boks şampiyonlarından Rocky Graziano.
1923. Futbol federasyonu kuruldu
1927. Fransız dansçı koroegraf ve opera yöentmeni Maurice Béjart.
1929. Anadolu demiryolu hattı ile Haydarpaşa Limanı millileştirildi.
1934. Ölçüler Kanunu yürürlüğe girdi. Aynı gün 1946'da İşçi sigortaları Kanunu; 1950'de Gelir Vergisi Kanunu; 1952'de Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu yürürlüğe girdi.
1935. İstanbul Rıhtım Şirketi devletçe alındı.
1941. Behice Boran'ın çıkardığı aylık fikir ve sanat dergisi Yurt ve Dünya yayımlanmaya başladı.
1943. Varlık Vergisi tahsilatı 11 milyona liraya ulaştı.
1929. halka yeni türk harflerini öğretmek üzere millet mektepleri açıldı
1929. maarif vekili Necati Bey öldü
1937. Şark Demiryollarını Türkiye Cumhuriyeti işletmeye başladı
1901. Almanya’da telif hakları yasası yürürlüğe girdi. Bu yasa yazarlara yayıncılara mucitlere zihinsel eserleri üzerinde mutlak hak sağlıyor.
1901. Avustralya uluslar topluluğu kuruldu. Yeni başkent Canberra oluyor.
1901. Madagaskar’da dünyanın ilk otobanı açıldı. (Uzunluğu 200 km.)
1902. Petesburg’la Paris arasındaki telgraf alışverişi karşılıklı dostluğu vurguluyor.
1913. Balkan savaşında Türkiye'yle Balkan devletleri arasında mütareke imzalandı Londra'da barış müzakereleri başladı.
1916. 1915'de bir yıl içinde Batı cephesinde 848.228 Alman 313.027 İngiliz ve 1.300.000 Fransız askeri öldü.
1919. Cemal ve Enver Paşalar ordudan ihraç edildiler
1919. Bir roman ve 13 öyküden oluşan eserleriyle savaş sonrası Amerikan gençliğinin hayranlığını kazanan Amerikalı yazar Jerome David Salinger doğdu.
1919. Yeni Türk alfabesinin öğrenilmesini sağlamak için millet mektepleri açıldı.
1922. Orta sıklet boks şampiyonlarından Rocky Graziano doğdu.
1927. Fransız dansçı koroegraf ve opera yöentmeni Maurice Béjart doğdu.
1937. Sirkeci-Edirne demiryolu millileştirildi.
1929. Yurdun her tarafında millet okulları açıldı
1945. Milli Piyango'nun yılbaşı çekilişinde 200 bin lirayı İstanbul'da bir seyyar salepçi kazandı.
1946. İşçi Sigortaları Kanunu kabul edildi.
1949. Orhan Veli Kanık Yaprak dergisini çıkardı.
1949. Endonezya'da Hollandalı askerler Cava'yı ele geçirdi.
1956. Sudan bağımsız bir cumhuriyet olduğunu ilan etti.
1959. Küba'da devrimin zaferi. Diktatör Fulgenico Batista yeni yılın ilk saatlerinde Havana'dan kaçtı. Camilo Cienfuegos ve Che Guevara önderliğindeki gerilla kolları Havana'ya girmeye başladı. Bütün Küba'da işçiler ve köylüler Fidel Castro'nun çağrısına uyarak genel greve başladı.
1960. İlk meteorolojik uydu Tiros Amerika tarafından fırlatıldı.
1961. Devlet Başkanı Cemal Gürsel bugünü İkinci Cumhuriyet'in kuruluş yılı ilan etti.
1963. Bakanlar Kurulu otomobil ve lüks eşya ithalini yasakladı.
1964. Başpiskopos Makarios Zürih ve Londra antlaşmalarının yürürlükten kaldırılmalarını istedi.
1969. İstanbul Üniversitesi Deneysel Psikoloji Kürsüsü Başkanı Sosyal Psikolog Prof. Mümtaz Turhan öldü.
1971. Zonguldak'ta ücretleri ödenmeyen 600 maden işçisi ocaklara inmedi.
1973. İngiltere İrlanda ve Danimarka; Avrupa Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) üyesi oldular.Yunanistan aynı gün 1981'de üyeliğe kabul edildi.
1974. İsrail'de yapılan seçimleri Golda Meir liderliğindeki İşçi Partisi kazandı.
1980. Edebiyat tarihçisi yazar ve çevirmen Mustafa Nihat Özön. Öldü
1984. Türkiye Avrupa Konseyi'nin Arjantin'de demokrasiye geçişi kutlama mesajına katılmadı.
1984. Nijerya'da General Muhammed Buhari kansız bir darbeyle iktidarı ele geçirdi.
1985. KDV'li ( Katma Değer Vergili ) yaşam başladı.
1986. Bağ-Kur üyeleri sağlık primi ödemeye başladı. Bağ-Kur'a bağlı sigortalılar Eylül 1986'dan itibaren sağlık hizmetlerinden yararlanacaklar.
1987. Çin'in Tiananmen Meydanında on binlerce öğrencinin katıldığı büyük bir gösteri düzenlendi.
1993. Çekoslovakya'nın varlığı sona erdi; Çekler ve Slovaklar birbirlerinden ayrıldılar.
1933. Avrupanın "tek pazar düşü" gerçekleşti. Kuzey Kutbu'ndan Akdeniz'e Avrupalılar pasaportsuz seyahat edebilecek.
1996. Gümrük Birliği anlaşması Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Anlaşma Türkiye ile15 Avrupa ülkesi arasında geçerli.
1999. Avrupa'da tek para birimine geçildi. Yeni Euro banknotları 2002'de bugün dolaşıma çıkacak.

2 OCAK
1901. İngiliz yönetimi Kraliçe Victoria’nın ölümünden sonra Mart’ta kadar yas 17 Nisan’a kadar da yarım yas ilan etti.
1904. Alman-Güney Batı Afrikası’ndaki Hererolar ayaklandılar. Bu arada Osona’daki demiryolu köprüsünü tahrip ettiler.
1905. Rus-Japon savaşında Çin"deki Rus üssü Port Arthur Amiral Heihaçiro Togo komutasındaki Japon deniz kuvvetlerine teslim oldu. Rus İmparatorluğu'nu çöküşe götüren ve 1905 devriminin kapısını açan yenilgiler dizisi başladı.
1913. Türkiye İstanbulve Çanakkale Boğazları'nın hinterlandı dışında kalan Avrupa topraklarını kaybetti. Arnavutluk Türklerin planı uyarınca özerk bir devlet olacak
1914. İsveçriler artık yılda (şarap dahil) yalnız oniki litre alkollü içki satın alabilecekler.
1920. 500"e yakın kitap yazarak sıradan insanların bilme ilgisini çekmeyi başaran Amerikalı yazar ve biyokimyacı Isaac Asimov doğdu.
1922. Ukrayna ile dostluk anlaşması.
1924. Cuma günü hafta tatili olarak kabul edildi.
1924. İstanbul İstiklal Mahkemesi'nde yargılanan gazeteciler beraat etti. Gazeteciler ve İstanbul Barosu Başkanı Lütfi Fikri Bey Hiyanet-i Vataniye Kanunu'na aykırı davranmakla suçlanıyorlardı. Gazeteciler beraat ederken Lütfi Fikri Bey 5 yıl kürek cezasına mahkum oldu.
1924. TBMM 394 sayılı kanunla Cuma günlerini hafta tatili olarak kabul etti.
1935. Marmara Adası ve Erdek'te şiddetli deprem oldu; 5 kişi öldü 600 bina hasar gördü.
1935. Soyadı Kanunu yürürlüğe girdi.
1942. Tiyatro sanatçıları Fikret Şadi Karagözoğlu ve Emin Belli öldüler.
1942. Peyami Sefa ve Muhsin Ertuğrul Hamlet tartışmaları yüzünden mahkemelik oldular.
1951. Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi'nin yeni üyeliklerine Türkiye Hollanda Brezilya seçildi.
1956. Türk-İran Dostluk ve Kültür Derneği kuruldu.
1956. DP’den 20 milletvekili ihraç edildi.
1959. Küba’da yönetimi Fidel Castro ele geçirdi.
1962. İstanbul'da liman işçileri greve başladı. İşçiler işverenleri Denizcilik Bankası'nın iş sözleşmesini bozması üzerine işlerini bıraktılar.
1968. Dr. Barnard Güney Afrika'da Cape Town'da ikinci kalp nakli ameliyatını gerçekleştirdi.
1971. Türkiye İşçi Partisi'nden (TİP) ayrılan Cenan Bıçakçı ve arkadaşları yılında bugün "Bağımsız Türkiye Sosyalistleri Birliği" adıyla yeni bir örgüt kurduklarını açıkladı.
1977. Nazım Hikmet'in oğlu Memet Andaç babalık davası açtı.
1981. Folklor araştırmacısı ve masalcı Eflatun Cem Güney öldü.
1985. Amerika Birleşik Devletleri Birleşmiş Milletler Eğitim Bilim ve Kültür Örgütü'nden (UNESCO) resmen ayrıldı.
1988. Stuttgart'tan İzmir'e gelen bir çarter yolcu uçağı düştü;16 kişi öldü.
1990.Devrimci-Sol örgütünün önemli isimlerinden Sinan Kukul Metris Cezaevi'nden firar etti.
1995. Eski İstanbul Su ve Kanalizasyon İşletmesi (İSKİ) Genel Müdürü Ergun Göknel'in 85 yıllık hapis cezası kesinleşti.

3 OCAK
1657. İstanbul'da sipahiler isyan etti
1904. İrlandalı milliyetçilerin lideri John Edward Redmond “Homerule” hareketinin diriltilmesi için çaba harcıyor. Hiçbir ödün İrlanda’nın bağımsızlığına duyulan özlemi bastıramaz.
1892. 1954-55 arasında yayımladığı Yüzüklerin Efendisi üçlemesiyle ünlenen İngiliz romancı ve bilim insanı John Ronald Reuel Tolkien doğdu
1914. Kaymakam Enver Beyin Paşalığı ve Harbiye Nazırlığı.
1923. Çek yazar Joraslav Hasek öldü.
1924. Mısır'da Luksor'daki tapınakta Tutankamon'un taş lahdi bulundu.
1925. İtalya'da Benitto Musolini bütün yetkileri elinde topladı.
1928. Nikaraqua'da Augusto Cesare Sandino önderliğindeki yurtseverler ayaklandı. Amerika 1000'den fazla deniz piyadesini savaşmak üzere gönderdi.
1929. İtalyan spagetti Westernlerinin popülerleşmesine katkısıyla bilinenen sinema yönetmeni Sergio Leone doğdu
1930. Mustafa Kemal Paşa yılında bugün Milli İktisat ve Tasarruf Cemiyeti'ne ilk üye olarak kaydedildi.
1941. Diyanet İşleri Başkanlığı kurban derileri ve bağırsaklarının Türk Hava Kurumu'na bağışlanmasına ilişkin fetva verdi.
1945. Türkiye Japonya ile ilişkilerini kesti.
1950. Türk-Amerikan Kadınlar Derneği kuruldu.
1952. Erzurum ve Hasankale'de deprem oldu; 69 kişi öldü 299 kişi yaralandı.
1953. Samuel Beckett'in oyunu Godo'yu Beklerken günü Paris'te sahnelenmeye başladı.
1957. Bütçe komisyonunda liselere de din dersi konulması istendi.
1958. Asker ve siyasetçi Cafer Tayyar Eğilmez öldü.
1961. Amerika Birleşik Devletleri Küba ile ilişkilerini kesti.
1961. Basın İlan Kurumu kuruldu Ordu Yardımlaşma Kurumu Kanunu kabul edildi.
1961. Bağımsız bir "Kürt devleti" kurmayı istemekle suçlanan 49 kişinin yargılanmasına Ankara'da başlandı.
1963. Halk müziği sanatçısı araştırmacısı ve derlemecisi Muzaffer Sarısözen öldü.
1963. Ataç dergisinde çıkan bir çevirisi nedeniyle Adnan Bend ve derginin yazı işleri müdürü Afşar Timuçin tutuklandı.
1973. Petrol Kanunu Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edildi.
1976. Uluslararası Ekonomik Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesi yürürlüğe girdi. Türkiye sözleşmeyi 15 Ağustos 2000'de imzaladı
1977. Beylerbeyi'deki tarihi Halil Paşa yalısı yandı.
1978. Hindistan'da İndra Gandhi Kongre Partisi'nden çıkartıldı.
1983. Diyarbakır'da 7 katlı 28 daireli bir apartman çöktü enkaz altından 83 ceset çıkarıldı.
1986. İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda (İMKB) hisse senetleri alım satımı başladı.
1990. İbrahim Balaban'ın "Göç" adlı tablosu 45 milyona TL satıldı; bu yaşayan bir Türkiyeli ressamın eserine ödenen en yüksek fiyat oldu.
1991. Türkiye'de yüzbinlerce işçi 1 günlük işe gitmeme eylemi yaptı. Devlet Güvenlik Mahkemeleri (DGM) eylem için soruşturma başlattı.
1993. Amerika Birleşik Devletleri Başkanı George Bush ve Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Boris Yeltsin stratejik nükleer silahlarda indirimi öngören START-2 anlaşmasını imzaladılar.
1997. Demokratik Kitle Partisi kuruldu. Partinin genel başkanlığına Şerafettin Elçi seçildi.

4 OCAK
1785. Özellikle çocuklar için Alman halk şarkı ve masallarını derleyerek folklor bilimine öncülük eden Alman Jacob Ludwig Carl ve Wilhelm Grimm kardeşler doğdu.
1809. Görme engellilerce yaygın olarak kullanılan ve kendi adıyla anılan baskı ve yazı tekniğini icat eden Fransız eğitimci Louis Braille doğdu.
1904. Amerikan Cumhurbaşkanı Theodore Roosevelt Panama olayı hakkında Kongre’ye bir demeç verdi.
1911. Babıali yangını.
1922. Adana düşman işgalinden kurtuldu.
1927. Şair ve yazar Süleyman Nazif öldü
1929. Uruguay ile dostluk anlaşması imzalandı.
1932. İspanya'nın ruhunu trajediler ve flamenco dansına dayalı dramlarla çözümleyen İspanyol film yönetmeni Carlos Saura doğdu
1932. Hindistan'da Mahatma Gandhi tutuklandı.
1935. Dünya ağır sıklet boks şampiyonluğunu iki kez ele geçiren ilk profesyonel boksör Amerikalı Floyd Patterson doğdu
1939. Japonya'da faşist Hiranuma başbakan oldu.
1942. Ünlü İngiliz jazz-rock müzisyeni John McLaughlin doğdu
1942. Beden Terbiyesi Ankara bölgesi güreş müsabakaları yapıldı. Yaşar Doğu Halit Balamir Aziz Kiper ve Celal Atik birinci oldular.
1944. Sovyet askerleri savaş öncesi Polonya sınırını geçti.
1948. Burma bağımsızlığını ilan etti.
1950. Hastalık ve Analık sigortası yasası yürürlüğe girdi.
1950. Türk-Yugoslav Ticaret Antlaşması imzalandı.
1951. Komünist birlikler Kore'de Seul'u işgal etti.
1954. Cumhurbaşkanı Celal Bayar Kayseri'de Türkiye'nin ilk İşçi Bankasını açtı.
1960. Veba adlı romanıyla ünlü Fransız yazar Albert Camus öldü
1960. Amerikan Ajansı'nın yıllık raporunda Türk basını için "Doğrudan doğruya sansür mevcut olmamakla beraber sıkı kanunlar basın üzerinde kontrole yol açmaktadır" dendi.
1961. Bakanlar Kurulu toplu olarak istifa etti.
1961.Yıldız ve Müşfik Kenter1960-1961 sezonunun en başarılı sanatçıları seçildiler.
1962. Amerika Birleşik Devletleri Başkanı John F. Kennedy Güney Vietnam'a daha fazla asker göndereceklerini açıkladı.
1965. Amerikan asıllı İngiliz şair ve oyun yazarı T. S. Eliot öldü
1969. Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi (CKMP) Genel Başkan Yardımcısı Hakkı Yılanlıoğlu "Bu memleket Moskof uşaklarının değil Ergenekon aslanlarınındır" dedi.
1969. Her Türlü Irk Ayrımcılığının Kaldırılmasına Dair Uluslararası Sözleşme kabul edildi. Türkiye sözleşmeyi 2001'de onayladı.
1972. Ankara Sıkıyönetim Komutanlığı bir açıklama yaptı: Arananları ihbar edenlere 100 bin lira verilecek.
1982. Organ nakli yasası Danışma Meclisi'nde kabul edildi.
1982. 100.000 kişinin yurtdışına çıkışı yasaklandı.
1985. Devlet Bakanı İsmail Özdağlar yolsuzlukla suçlandı ve görevinden istifa etti.
1991. 36 gündür grevde olan binlerce maden işçisi Zonguldak'tan Ankara'ya yürüyüşe geçti.
1994. İSKİ (İstanbul Su ve Kanalizasyon İşletmesi) Skandalı'na adları karışan İstanbul Belediye Başkanı Nurettin Sözen ve Sosyaldemokrat Halkçı Parti (SHP) İl başkanı Yüksel Çengel beraat ettiler.
1996. Ümraniye E Tipi Cezaevi'nde çıkan olaylarda 3 kişi öldü 67 kişi yaralandı.

5 OCAK
1863. Kendi adıyla bilinen sahne uygulayıcılığının yaratıcısı Rus tiyatro oyuncusu yönetmeni ve yapımsıcısı ve Moskova Sanat Tiyatrosunun kurucusu Konstantin Sergeyeviç Stanislavskiy doğdu.
1876. İkinci Dünya savaşı sonrası Federal Alman Cumhuriyetinin ilk başbakanı Hıristiyan Demokrat politikacı Konrad Adenauer doğdu.
1895.Fransa'nın askeri sırlarını Almanya'ya vermekten mahkum olan Yahudi kökenli Fransız subay Alfred Dreyfus'ün rütbeleri söküldü. Dreyfüs Olayı olarak bilinen adli skandal başladı.
1897. Japonya'da İkinci Dünya Savaşı sonrasında işçiler ve aydınlar arasında komünist olmayan demokratik sosyalizm düşüncesinin yaygınlaşmasına yaptığı katkılarla tanınan Marksist düşünür Miki Kiyoşi doğdu.
1900. Birleşik İrlanda Ulusal Partisi’nin lideri John Edward Redmont İrlandalılar’ı Büyük Britanya ile olan Birliğe karşı ayaklanmaya davet etti.
1909. Kolombiya’yla Panama arasında anlaşma: Panama’nın bağımsızlığı tanındı.
1919. Alman Nasyonal Sosyalist Partisi kuruldu.
1921. Çerkes Ethem birlikleriyle Yunanlılar’ın tarafına geçti.
1921. İkinci Dünya Savaşı sonrasında Alman tiyatrosunun canlanmasında eserleriyle önemli rol oynayan İsviçreli oyun yazarı romancı ve denemeci Friedrich Dürrenmatt doğdu.
1922.1895.Fransa'nın askeri sırlarını Almanya'ya vermekten mahkum olan Yahudi kökenli Fransız subay Alfred Dreyfus'ün rütbeleri söküldü. Dreyfüs Olayı olarak bilinen adli skandal başladı. Mersin’in kurtuluşu.
1928. 197-73 arasında Pakistan Cumhurbaşkanlığı ve 1973-77 arasında Başbakanlık görevlerinde bulunan ve 1977'de bir askeri darbeyle devrilerek idam edilen popüler siyasetçi Zülfikar Ali Butto doğdu.
1929. Anadolu-Bağdat demiryolu millileştirildi.
1930. Sovyetler Birliği'nde tarımın kolektivizasyonu başladı.
1931.Yeni gerçekçilikle başladığı yazarlık yaşamında yapısalcı ve biçimci teknikleri kullanarak avangard romancılığa öncülük eden İspanyol romacı kısa öykücü ve denemeci Juan Goytisolo doğdu
1932. İtalyan edebiyat eleştirmeni romancı ve göstergebilimci Umberto Eco doğdu.
1934. Avukatlar Birliği'nin ilk kongresi İzmir'de yapıldı.
1937. Anayasa’nın ikinci maddesine verilen bir önerge ile “Türkiye devleti cumhuriyetçi halkçı devletçi laik ve inkilapçıdır” sözleri eklendi.
1951. Türkiye'de11 milyon işsiz olduğu açıklandı.
1953. Karikatürist Ramiz Gökçe öldü.
1959. Hüseyin Yılmaz'ın "Umumi İzafiyet Üzerine Yeni Nazariye" adlı çalışması yılında bugün "Physical Review"de yayımlandı.
1960. Kim dergisi sorumlu yazı işleri müdürü Şahap Balcıoğlu hakkında kesinleşen 16 aylık cezayı çekmek üzere günü cezaevine girdi.
1961. Yassıada duruşmaları devam ediyor; 6-7 Eylül olayları davası sonuçlandı. Sanıklardan Adnan Menderes Fatin Rüştü Zorlu ve eski İzmir Valisi Kemal Hadımlı mahkûm oldular. Aynı gün Fuad Köprülü ile Fahrettin Kerim Gökay Yassıada'dan tahliye edildi.
1968. Çekoslovakya Komünist Partisi liderliğine Alexander Dubçek getirildi. Alexander Dubçek reformcu kişiliğiyle tanınıyordu.
1972. Türkiye Radyo Televizyon Kurumu (TRT) Yönetim Kurulu üyesi Emin Galip Sandalcı beraat etti. Emin Galip Sandalcı 45 aydır tutukluydu.
1973. Bankaların ikramiye olarak apartman katı vermesi yılında bugün yasaklandı.
1975. Şair ve yazar Arif Nihat Asya öldü.
1976. Olimpiyat ve dünya şampiyonu güreşçi Hamit Kaplan öldü
1980. Adalet Bakanlığı siyasal suçlara ilişkin ceza artırımını öngören Türk Ceza Kanunu (TCK) değişiklik tasarısını yılında bugün Başbakanlığa sundu.
1984. Kürtaj uygulaması İstanbul'da başladı.
1986. Türk halk müziği sanatçısı Aynur Gürkan öldü
1989. Amerikan jetleri Libya'ya ait iki MİG-23 uçağını düşürdü.
1993. Avrupa Konseyince her yıl verilen "Yılın Müzesi" ödülünü İstanbul Arkeoloji Müzeleri aldı.
1994. Doç. Dr. Fikret Başkaya Paradigmanın İflası adlı kitabından dolayı 20 ay hapis cezasına çarptırıldı.
1995. 1 milyon liralık banknotlar tedavüle çıkarıldı.
1996. Mardin'de vurularak ölen Albay Rıdvan Özden'in eşi Tomris Özden eşinin ordudan firar eden komando üsteğmen Hurşit Can tarafından öldürüldüğünü ileri sürdü. Genelkurmay iddiayı yalanladı.
1997. Rusya barış anlaşması uyarınca Çeçenistan'daki son askerlerini tarihinde geri çekti.
1997. Özdemir Sabancı suikastının sanıklarından Mustafa Duyar'ın Şam'da teslim olduğu açıklandı.

6 OCAK
1832. 19. yüzyıl sonlarının en hünerli ve başarılı kitap illüstratörlerinden biri sayılan Fransız baskı ve gravür ustası (Paul-)Gustave Doré doğdu.
1883. Lübnan kökenli Amerikalı felsefi denemeci şair ve ressam Halil Cibran doğdu.
1849. Osmanlı egemenliğine karşı Bulgar ulsual ayaklanmasının kahramanlarından şair Hristo Botev doğdu.
1850. Karl Marx'ın kapitalist ekonominin tasfiyesi ve iktidarın proletarya tarafından fethi düşüncesini gözden geçirmeye girişen ilk revizyonistlerden Alman sosyalist Eduard Bernstein doğdu.
1900. Hint basın bildirisi: 3 milyon insan aç!
1904. Bayer firması tescilli marka olarak haç biçimli amblemin patentini aldı.
1913. 1970-80 arasında Polonya Komünist partisi Genel Sekreteri Edward Gierek doğdu.
1913. Londra konferansı kesildi.
1921. Yunan genel saldırısı başladı.
1924. Yazar Hafız İbrahim Efendi İstiklal Mahkemesi tarafından bir sene hapse mahkum edildi. Hafız İbrahim Efendi İslamiyette Ahlak ve Kadınlarda Tesettür adlı broşürde irtica propagandası yapmakla suçlanıyordu.
1927. İstanbul liman şirketi ile mavnacılar arasındaki anlaşmazlığa polis müdahale etti. Polislerden dördü yaralandı.Gözaltına alınan 300 mavnacıdan 34'ü tutuklandı.
1929. Yugoslavya Kralı Aleksandr parlamentoyu feshetti ve ülkede askeri diktatörlük kurdu.
1938. Nazi baskısından kaçan Sigmund Freud Londra'ya gitti.
1954. İsmail Ezheri Sudan'ın ilk başbakanı oldu.
1955. On iki Ada karasuları sınırının saptanması için Yunanistan ile görüşmelere başlandı.
1956. Kanada'da 14 ülkenin katıldığı hava gösterisi yarışmalarında Türkiye birinci oldu.
1960. Türkiye Cumhuriyeti Kurucu Meclisi açıldı.
1961. Kurucu Meclis ilk toplantısını yaptı.
1961. Milli Birlik Komitesi147 öğretim üyesinin üniversiteye dönmesi ile ilgili tasarıyı gündeminden çıkardı.
1963. Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) Siirt'te zengin bir petrol damarı buldu.
1968. İmar ve İskân Bakanı Haldun Menteşeoğlu konut sorununu dile getirdi. "İstanbul 8 milyona çıkarsa ne yaparız?" dedi.
1969. Ortadoğu Teknik Üniversitesi'ni (ODTÜ) ziyaret eden Amerikan Büyükelçisi Robert Komer'in makam otomobili öğrenciler tarafından yakıldı.
1971. İstanbul'da Devlet Güzel Sanatlar Akademisi'nde işten atılan 15 model çıplak olarak protesto gösterisi yaptı.
1972. Siyaset insanı ve diplomat Tevfik Rüştü Aras öldü
1977. Dev-Genç İstanbul Başkanı Paşa Güven yakalandı. İstanbul Yurtsever Devrimci Gençlik Derneği kapatıldı ve 39 kişi gözaltına alındı.
1977. Metin Erksan'ın İntikam Meleği ( Kadın Hamlet ) filmi gösterime girdi.
1980. Türkiye Emekçi Partisi (TEP) Genel Başkanı Mihri Belli tutuklandı.
1980. Adam öldürmekten hükümlü 3 ülkücü mahkûm Yozgat Cezaevi'nden kaçtı.
1981. Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) davasında gözaltında tutulan 39 kişiden 15'i tutuklandı. Tutuklananlar arasında Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) Genel Başkanı Kemal Nebioğlu da var.
1983. Yazar Osman Şahin'in 15 yıllık hapis cezası Yargıtay'ca onaylandı. Yazar "Bölücülük" iddiasıyla yargılanmıştı.
1983. 10 kişi Bakanlar Kurulu kararıyla vatandaşlıktan çıkarıldı. Vatandaşlıktan çıkarılanların arasında Yılmaz Güney ve Cem Karaca da vardı.
1984. Adalet bakanlığı bir açıklama yaptı; cezaevlerinde 74.946 tutuklu ve hükümlü var.
1984. Tunus'ta ekmek fiyatlarının yüzde 125 oranında artması üzerine ayaklanma başladı; 75 kişi öldü sıkıyönetim ilan edildi.
1991. Besteci Ahmet Adnan Saygun öldü
1993. Amerikalı cazcı John Birks (Dizzy) Gillespie öldü
1994. Er erbaş ve yedek subayların terhisleri Genelkurmay tarafından 3 ay ertelendi. Sürdürülen operasyonlarda yetişmiş askeri personele ihtiyaç duyulduğu belirtildi.
1994. Yüksek Seçim Kurulu İnterstar televizyonunun yayınını 5 gün süreyle durdurdu. İnterstar siyasi reklam yasağına uymayacağını açıklamıştı.

7 Ocak

1924. Milli Eğitim Bakanlığı yabancı okulların binaları içindeki dini alamet ve işaretlerin kaldırılması için genelge yayımladı.

1935. İtalya diktatörü Benito Mussolini ile Fransa dışişleri bakanı Roma'da görüştü. Resmi açıklamaya göre iki ülkenin Afrika'daki çıkarlarıyla ilgili anlaşmalar yapıldı.

1942. Hamlet davası sonuçlandı. Muhsin Ertuğrul Peyami Sefa ve Celaleddin Ezine'ye verilen cezalar ertelendi.

1944. Çorap imalatı hakkı Sümerbank'a verildi.

1946. Demokrat Parti (DP) resmen kuruldu.

1950. Karabük Demir ve Çelik İşletmesi'nde Zeynep adı verilen yüksek fırın hizmete açıldı.

Aynı gün Demokrat Parti yeni Seçim Kanunu'yla ilgili bildiri yayınladı:"Önümüzdeki seçimler mutlaka dürüst olmalıdır."

1954. Demokrat Parti Genç Demokratlar adında bir gençlik örgütü kurdu.

1957. Milli Türk Talebe Birliği "rock and roll" ve "striptiz"in yasaklanmasını istedi.

1963. Cibali Tütün Fabrikası'nda 3500 işçi yemek boykotu yaptı.

1967. Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı bir açıklama yaptı; Türkiye'de 25.000 frengili10.000 cüzamlı 750.000 veremli var.

1979. Hindistan'da yapılan seçimleri İndira Gandhi'nin Kongre Partisi kazandı.

Aynı gün Vietnam birlikleri Kampuçya başkenti Pnom Penh'i ele geçirerek Kızıl Kmer rejimini ve Başkan Pol Pot'u devirdi.

1984. Başbakan Turgut Özal ilk basın toplantısını düzenledi.

1992. Cemal Süreya Şiir Ödülü Adnan Özer ve Süreyya Berfe'ye verildi.

1997. Demokrat Türkiye Partisi kuruldu. Partinin genel başkanlığına Hüsamettin Cindoruk seçildi.

1999. ABD Başkanı Bill Clinton'ın azli istemiyle açılan dava başladı.



Bugün Doğanlar:

1851. Rusya'da Narodnik (Halkçı) hareketin ilk liderlerinden devrimci sosyalist Nikolay Vasilyeviç Çaykovskiy.

1906. Pek çok ülkenin deniz kuvvetlerinden büyük bir süpertankerler ve yük gemileri filosuna sahip Yunan armatör Aristotle Sokrates Onassis.

1908. Swing döneminin başlıca trompetçilerinden Afrika kökenli Amerikalı caz müzisyeni Henry Allen.

1916. Üç kez SSCB üç kez Avrupa ve dört kez de Olimpiyat şampiyonu Estonyalı satranççı Paul Keres.


Bugün Ölenler:

1944. İdare hukuku Profesörü Muslihiddin Adil Taylan.

1968. Besteci Fahri Kopuz.

1984. Fotoğraf ve sinema sanatçısı Baha Gelenbevi.

1989. Japonya İmparatoru Hirohito.

8 Ocak

1916. Müttefik kuvvetleri Osmanlı ordusunun Çanakkale direnişini kıramadılar. Yenilgiye uğrayarak Gelibolu yarımadasından çekilmeye başladılar. Başarısızlığı nedeniyle İngiliz Deniz Kuvvetleri komutanı Amiral Winston Churchill görevinden istifa etti.

1918. ABD Başkanı Woodrow Wilson Temsilciler Meclisi ve Seanato'nun ortak toplantısında Avrupa'da kalıcı barışın sağlanması için kendi adıyla anılacak olan 14 prensibi ortaya attı.

1943. Yoksullara ucuz ekmek verilmesine ilişkin kararname yayımlandı.

1945. Büyük İskenderun Limanı hizmete açıldı.

1946. Celal Bayar Demokrat Parti ( DP) Genel Başkanı oldu.

1977. Cumhuriyet Halk Partisi lideri Bülent Ecevit milletvekillerine yapılan zamlara tepki gösterdi; maaş zammını kabul etmeyeceğini açıkladı.

1982. Yılmaz Güney "komünizm propagandası yapmaktan" gıyabında 75 yıla mahkum edildi.

1984. Başbakan Turgut Özal Türk Parasını Koruma Kanunu'nun herkesin başına bela olduğunu söyledi

1986. Henry Miller'in Oğlak Dönencesi adlı romanı "müstehcen" olduğu gerekçesiyle toplatıldı.

Aynı gün 8 sanatçıya Yükseköğrenim Kurulu (YÖK) tarafından "profesörlük" unvanı verildi. Unvan verilen sanatçılar arasında Yıldız Kenter Hikmet Şimşek ve Nüvit Kodallı da vardı

1988.Bülent Ersoy'un sahneye çıkma yasağı kaldırıldı. Operasyonla cins değiştiren Bülent Ersoy'un sahneye çıkmasına Emniyet Genel Müdürlüğü 7 yıldır izin vermiyordu.

1991.Hükümetle anlaşan maden işçileri eylemlerine son vererek Zonguldak'a döndüler.

1992. Ankara'da bir depoda kilitli tutulan "yasak" kitaplar Kültür Bakanlığı'nda sergilenmeye başladı. Kitaplar ileride oluşturulacak Demokrasi ve İnsan Hakları Müzesi'ne konulacak.

1993. Aziz Nesin "12 Eylül'de 5 deli kuyuya taş attı 60 milyon insan çıkaramıyor" dedi.



Bugün Doğanlar

1823. Charles Darwin'den önce doğal seçme yoluyla türlerin evrimine ilişkin görüşleri ortaya atmasıyla bilinen İngiliz toplum ve doğa bilimci coğrafyacı ve eleştirmen Alfred Russel Wallace.

1896. Şilili romancı ve kısa öykücü Manuel (Sepúlveda) Rojas.

1942. Patlayan kara delikler teorisiyle görelilik teorisi ve kuantum mekaniğinde çığır açan İngiliz teorik fizikçi Stephen W. Hawking.

1947. İngiliz şarkıcı şarkı sözü yazarı ve sinema oyuncusu David Bowie.


Bugün Ölenler:

1935. Besteci Rauf Yekta Bey.

1954. Sûfi Kemâli Efendi.

1961. Dünya şampiyonu güreşçi Yaşar Doğu.

1967. Yazar İlhan Tarus.

1976. Çin Halk Cumhuriyeti Başkanı Çu En- Lay.

1988. Balerin Duygu Baykal.

1996. Fransa'nın devlet başkanlarından François Mitterrand.

9 Ocak

Tarihte Bugün

"Enerji Tasarruf Haftası"

1905. Moskova'da Kışlık Saray'a yürüyen işçilerin üzerine ateş açıldı.

1926.Piyango çekilişinin sadece Tayyare Cemiyeti'ne ait olduğuna ilişkin kanun kabul edildi.

1936. Ankara'da Dil ve Tarih-Coğrafya Okulu Atatürk'ün de katıldığı bir törenle açıldı; törende konuşan Milli Eğitim Bakanı Saffet Arıkan "Çürümüş görünen dünya kültürünü yeniden yaratacak olan Türk çocuklarıdır" dedi.

1937. Josef Stalin'in sürgüne gönderdiği Lev Troçki Meksika'ya gitti.

1942. Türk Tarih Kurumu Ziya Gökalp'in bütün eserlerinin yayımlanmasına Türk Dil Kurumu da yeni bir Kuran çevirisine karar verdi.

1955. Devlet Operası sopranosu Leyla Gencer temsiller vermek üzere İtalya'ya gitti.

1966. 800 kişilik ilk işçi kafilesi Almanya'ya hareket etti.

1968. Ankara Yüksek İhtisas Hastanesi'nde bir köpeğin kalbi değiştirildi. Ameliyattan kırk dakika sonra bakım güçlüğü nedeniyle köpek öldürüldü.

1969. Ortadoğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) bir ay süreyle tatil edildi. 6 Ocak günü üniversitede Amerikan Büyükelçisi Robert Komer'in makam otomobili öğrenciler tarafından yakılmıştı.

1970. İngiltere'de yapılan açıklamaya göre bir hafta içinde Hong Kong gribinden 2850 kişi öldü.

1978. Akaryakıt sıkıntısı had safhada; akaryakıtı biten hastaneler hasta kabul etmemeye ve yatan hastaları taburcu etmeye başladılar.

1984. Yargıtay bir karar verdi; emekli işçiye verilen altın madalyanın bedeli kıdem tazminatından düşülecek.

1987. Yargıtay Milliyetçi Hareket Partisi'nin Alparslan Türkeş'in üzerinde bulunan mal varlığının hazineye devrine karar verdi.

1995. Güner Ümit'in İnter Star'da yayınlanan "Süper Turnike" programında Alevilerde "ensest" olduğunu ima eden sözleri üzerine Aleviler iki gün boyunca televizyon önünde gösteri yaptı. 2 günün sonunda programın yayından kaldırılacağı açıklandı.

1996. Sabancı Holding Yönetim Kurulu Üyesi Özdemir Sabancı Toyotasa Genel Müdürü Haluk Görgün ve sekreter Nilgün Hasefe Sabancı Center'da vurularak öldürüldüler. Olayı DHKP-C örgütü üstlendi.

1996. Evrensel Gazetesi muhabiri Metin Göktepe'nin cesedi Eyüp Spor Salonu'nun yakınındaki arsada bulundu. Gazeteci Metin Göktepe bir gün önce görevini yaparken polisçe engellenmiş ve gözaltına alınmıştı.

1997. Başbakanlık Kriz Yönetimi Merkezi yönetmeliği Resmi Gazete'de yayımlandı. Yönetmelik kriz hallerinde kimi yürütme yetkilerini Genelkurmay Genel Sekreterliği'ne veriyor.



Bugün Doğanlar:

1890. Çek romancı kısa öykü oyun ve deneme yazarı Karel Capek.

1908. İkinci Cinsiyet adlı incelemesiyle bilinen varoluşçuluk akımını edebiyatta sürdüren Fransız yazar ve feminist Simone de Beauvoir.

1922. Gine Cumhuriyeti'nin ilk başkanı (1958-84) önde gelen Afrikalı siyasetçilerden Sékou Touré.

1941. !960'larda gençliğin Amerikan halk müziğine ilgisini çeken şarkıcı ve siyasal eylemci Joan Baez.



Bugün Ölenler:

1951. Diyanet İşleri Başkanı Ahmet Hamdi Akseki.

1964. Yazar Halide Edip Adıvar.

1982. Ressam ve yazar Nurullah Berk.

1990. Şair Cemal Süreya.

10 Ocak

"Çalışan Gazeteciler Bayramı"

1900. Dünya Şampiyonu Pehlivan Kara Ahmet "Şampiyonlar Şampiyonu" ünvanını aldı.

1920. Milletler Cemiyeti kuruldu. Amerika Birleşik Devletleri cemiyete katılmadı

1921. 1. İnönü Zaferi; Albay İsmet Bey komutasında Türk ordusu Yunan ordusu ile İnönü'de karşı karşıya geldiler. Yunan ordusu yenildi.

1926. Heyet-i Fesadiye davası sonuçlandı. Aslında üç ayrı dava söz konusuydu. Çerkes Ethem'in Kuva-yı Seyyaresi'nin Bolşevik Taburu Komutanı İsmail Hakkı Bey; boşandığı eşini öldürten Miralay Osman; Kürt isyanıyla birlikte Ankara muhitinde bir isyan hareketi giriştiği gerekçesiyle Kırşehir Milletvekili Rıza Bey idama mahkûm oldu.

Aynı gün Alman sinema yönetmeni Fritz Lang'ın Metropolis adlı filmi gösterime girdi.

1933. İspanya'da ayaklanmalar yaygınlaştı; sıkıyönetim ilan edildi.

1940. Pierre Louys'in Afrodit adlı kitabıyla ilgili davaya başlandı. Kitap müstehcenlikle suçlanıyordu.

1944. Nuri Demirağ'ın fabrikasında üretilen yolcu uçağının uçuş tecrübesi Yeşilköy'de yapıldı.

1945. Anayasa dilinde yeni Türkçe kelimelerin kullanılması kabul edildi.

Aynı gün Teşrinevvel Teşrinisani Kânunuevvel ve Kânunusani aylarının adları Ekim Kasım Aralık ve Ocak olarak değiştirildi.

1947. Demokrat Parti 1. Kongresi'nde "Hürriyet Misakı" kabul edildi. Raporda Anayasa'ya aykırı yasaların kaldırılması Anayasa'nın tam olarak uygulanması yeni seçim yasası hazırlanması ve cumhurbaşkanlığı ile parti genel başkanlığının birbirinden ayrılması isteniyordu.

1961. Basın çalışanlarıyla ilgili 212 sayılı kanunun yürürlüğe girdi. Bu yasayı protesto eden gazete sahipleri 3 gün süreyle gazete çıkarmama kararı aldılar.

1968. Ankara'da Dördüncü Sanayi Kongresi toplandı. Kongre'de "yabancı sermaye" konusu tartışıldı.

1971. 500'ü aşkın mülki amir hükümeti protesto için eylem kararı aldı. Başbakan Süleyman Demirel bu nedenle bir genelge yayımladı. "Direnişe geçen memurlar suç işliyor" dedi.

1972. Askeri Yargıtay Deniz Gezmiş Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan'ın idamını onayladı.

1978. Başbakan Bülent Ecevit "Ekonomide ve devlet yapısında bir enkaz devralmış durumdayız" dedi.

1984. Alpaslan Türkeş'in tahliye istemi 21. kez reddedildi

1985. Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu'nda (TRT) "anı devrim özgürlük ulus" gibi 205 sözcüğün kullanılması yasaklandı. Bu sözcüklerin "Türkçe'nin yapı ve işleyişine ters düştüğü" ileri sürüldü.

1988.Yurtdışında basılan 440 yayının ülkeye girmesi yasaklandı.

1992."32. Gün" programı Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu Yönetim Kurulu tarafından yayından kaldırıldı. Yapımcı Mehmet Ali Birand'la anlaşma feshedildi.

1999. Susurluk davası kapsamında da aranan Haluk Kırcı yakalandı. Haluk Kırcı Ankara Bahçelievler'de 7 Türkiye İşçi Partisi (TİP) üyesi gencin öldürülmesiyle ilgili davada 7 kez idam cezası almıştı.



Bugün Doğanlar:

1913. 1969-89 arasında Çekoslovakya lideri olan Slovak Komünist Gustav Husak.

1945. 1960'lardan bu yana rock ve pop dünyasını sürükleyen eserleri seslendiren ve besteleyen İngiliz şarkıcı ve besteci Rod Stewart.



Bugün Ölenler:

1905. Paris Komünü'nün önde gelen kadın militanlarından anarşist Louise Michel.

1945. Yazar Osman Cemal Kargılı.

1959. Eski İçişleri Bakanı Şükrü Kaya.

1968. Kurtuluş Savaşı komutanlarından Ali Fuat Cebesoy.